12px13px15px17px
Tarix:24/04/15

AMEA prezidenti: “İnternet mühitində elmi əsərlərin plagiatlığa və piratçılığa qarşı immuniteti çox zəifdir”

Virtual dünyanın hüquqi tənzimləmə mexanizmlərinin olmaması səbəbindən İnternet mühitində elmi əsərlərin plagiatlığa və piratçılığa qarşı immuniteti çox zəifdir.
 
AMEA prezidenti, akademik Akif Əlizadə bu fikri “Azərbaycan 2020: gələcəyə baxış: kreativlik, əqli mülkiyyət və innovasiyalı inkişaf” adlı konfransda çıxışında bildirib. Akademik bildirib ki, alimlərimiz ölkədaxili qrantlarla yanaşı, beynəlxalq və digər ölkələrin qrant layihələrində iştirak edirlər:
 
 “Etiraf etmək lazımdır ki, əksər hallarda onların bu işlərinin nəticələrinə görə müəllif hüquqları və intellektual mülkiyyətlərin qorunması təmin olunmur. Alim və tədqiqatçılarımızın müəllif hüquqlarının və intellektual mülkiyyətlərinin lazımınca qorunmadığı şəraitdə onlar öz fəaliyyətlərində maddi stimuldan əhəmiyyətli dərəcədə məhrum olurlar. Bununla yanaşı, ölkəmizin iqtisadi təhlükəsizliyinə də müəyyən təhdidlər yaranır. Hazırda elmi fəaliyyət sahəsində əsas problemlərdən biri də plagiatlıqla, piratçılıqla və elmi etika məsələləri ilə bağlıdır. İnternetin meydana gəlməsi, mətnlərin rəqəmsallaşması, nüsxələrin çoxaldılmasının asanlaşması bu problemi daha da kəskinləşdirmişdir. Bunun qarşısının alınması üçün mənəvi-etik, hüquqi və texnoloji tədbirlər görülməlidir. Biz bu istiqamətdə fəaliyyətimizi daha da gücləndirməliyik”.
 
Onun sözlərinə görə, alimlərimizin müəllif hüquqlarının və intellektual mülkiyyətinin qorunması ilə bağlı əsas vəzifələrdən biri Ümumdünya Əqli Mülkiyyət Təşkilatının və digər beynəlxalq qurumların tövsiyələrini, xarici təcrübəni nəzərə almaqla, müvafiq qanunvericilik bazasının möhkəmləndirilməsi ilə bağlıdır:
 
“Azərbaycanda bu sahədə mühüm işlər görülüb, müxtəlif konseptual sənədlər, normativ-hüquqi aktlar qəbul edilib. Həmçinin hazırda “Elm haqqında” Qanun layihəsi də Milli Məclisdə müzakirə olunur. Bildiyiniz kimi, bu, bir çərçivə qanunudur. Növbəti mərhələdə biz ölkədə biliklər iqtisadiyyatının, innovativ mühitin formalaşması üçün bir sıra spesifik qanunların, digər normativ-hüquqi sənədlərin qəbul olunub tətbiq edilməsinə nail olmalıyıq. O cümlədən, biliklər iqtisadiyyatının hüquqi əsaslarından biri olan “İntellektual mülkiyyət haqqında” Qanunun qəbul edilməsi üçün maraqlı qurumlar birgə fəaliyyət göstərməlidirlər. Bu sahədə başlıca problemlərdən biri də kadr hazırlığı, yüksəksəviyyəli mütəxəssislərin yetişdirilməsi ilə bağlıdır. Biz həmçinin elmi kadr hazırlığında informasiya və biliklər cəmiyyətinin tələblərini nəzərə almalı, alim və mütəxəssislərimizdə müvafiq mədəniyyətin, təfəkkürün formalaşdırılması üçün mühüm işlər görməliyik. Alimlərimiz patent və müəllif hüquqları sahəsində zəruri biliklərə malik deyillər.  Çünki bu biliklərə sahib olmaq üçün fəaliyyətdə olan elə bir mexanizm də yoxdur, yəni orta, ali və doktorantura təhsili pillələrində müvafiq biliklər tədris olunmur”.
 
Onun fikrinə görə, ilk növbədə, hüquq təhsili sistemində müəllif hüquqlarının və alimlərimizin intellektual mülkiyyət hüquqlarının yüksək səviyyədə qorunması üçün müasir tələblərə cavab verən peşəkar kadrlar yetişdirilməlidir:
 
“Bu sahədə inkişaf etmiş ölkələrin təcrübəsi öyrənilməli və onun tətbiqi üçün səylərimizi səfərbər etməliyik. Yeri gəlmişkən qeyd edim ki, biz bu günlərdə Ümumdünya Əqli Mülkiyyət Təşkilatı Akademiyasının ölkəmizdə səfərdə olan nümayəndələri ilə görüşdük və əhəmiyyətli müzakirələr apardıq. Bu Akademiya dünya ölkələrində müəllif hüquqları və intellektual mülkiyyət sahəsində biliklərin tədrisi üzrə müxtəlif formatlı təlim kursları təşkil edir. Onlar bizimlə görüşdə də müxtəlif təlim modelləri təklif etdilər. Hesab edirəm ki, biz Standartlaşdırma, Metrologiya və Patent üzrə Dövlət Komitəsi, Müəllif Hüquqları Agentliyi ilə birlikdə belə kursları ölkəmizdə də təşkil edə bilərik”.
 
 
Həqiqət İSABALAYEVA



Baxış sayı: 355

© İstifadə edilərkən İctnews-a istinad olunmalıdır

Facebook Google Favorites.Live BobrDobr Delicious Twitter Propeller Diigo Yahoo Memori MoeMesto






18 Oktyabr 2019

18/10/19
“Mozilla Firefox” ən təhlükəsiz brauzer seçilib

Almaniyanın İnformasiya Təhlükəsizliyi üzrə Federal İdarəsi (Bundesamt für Sicherheit in der Informations

18/10/19
Süni intellektli “Google Clips” kamerasının satışı dayandırılıb

“Google” şirkəti süni intellektə malik daşınan “Clips” kamerasının satışını və rəsmi dəstəyini dayandırıb.

18/10/19
“iPhone” smartfonlarının 50%-i “iOS 13” sisteminin idarəetməsi altında işləyir

“iOS 13” əməliyyat sisteminin təqdim edilməsindən bir ay sonra bu platforma “Apple” smartfonlarının 50%-n

18/10/19
2025-ci ildə kommersiya tipli dron bazarının həcmi 13,7 milyard dollara yaxınlaşacaq

Mütəxəssislər yaxın bir neçə ildə kommersiya tipli pilotsuz təyyarələr bazarının çox sürətli 

17 10 2019

17/10/19
“5G” cərrahi əməliyyatın həyata keçirilməsinə kömək edib

“Telefonica” telekommunikasiya şirkəti Yaponiya və İspaniya xəstəxanaları arasında telekörpü seansı keçir

17/10/19
“Eutelsat”: “Dünyada 190 “Ultra HD” formatlı telekanal yayımlanır”

“Eutelsat” şirkətinin yeni televiziya formatları məsələləri üzrə vitse-prezidenti Mişel Şabrol “MIPCOM” b

17/10/19
“SpaceX” orbitdə əlavə 30 min peyk yerləşdirəcək

ABŞ-ın “SpaceX” şirkəti “Starlink” layihəsi çərçivəsində Yer orbitində əlavə 30 min peyk yerləşdirməyi

17/10/19
“Əşyalar interneti” qurğularına rekord sayda kiberhücum qeydə alınıb

Cari ilin birinci yarısında “Əşyalar interneti” (IoT) qurğularına kiberhücumların sayı 2018-ci ilin analo

17/10/19
“Windows Phone Store” mağazasının fəaliyyəti nə vaxt dayandırılacaq?

“Microsoft” korporasiyası 2019-cu il 16 dekabr tarixindən etibarən “Windows Phone 8.1” əməliyyat 

17/10/19
Robot-kuryer “Agility Robotics” şirkətində işləməyə başlayıb

“Agility Robotics” şirkəti “Digit” adlı robotun ikinci modelini təqdim edib.

17/10/19
10 il sonra “6G” texnologiyası əlçatan olacaq

Yaxın onillikdə məlumatların ötürülməsində qabaqcıl “5G” ilə müqayisədə daha səmərəli və daha sürətli olaca